SŁOWNIK BEATBOXOWY, v.2.0

Na każdym etapie rozwoju możemy natrafić na trudne słowo z dziedziny, którą zgłębiamy. Ten słownik powinien wyjaśnić chociaż część wątpliwości. Z czasem słownik obejmie szerszy zbiór pojęć na temat anatomii układu mowy, nagrywania studyjnego i grania na żywo.

Jeśli pamiętasz słownik w wersji 1.6, zmieniło się bardzo wiele. Poprawiłem wiele odnośników między hasłami, dodałem również pomoce wizualne i maksymalnie uproszczone wyjaśnienia zagadnień muzycznych i sprzętowych. Jest też przycisk do chowania haseł. W tej chwili słownik liczy sobie ok. 85 haseł.

Rozwiń / Schowaj wszystkie definicje

A/D, Analogue/Digital

Konwersja sygnału analogowego (dźwięk jako napięcia elektryczne) na cyfrowy (sygnał binarny, zera i jedynki). patrz D/A

Atak

Czas w jakim rozpoczyna się dźwięk. Atak to początek każdego dźwięku, pierwszy element obwiedni. W wokalistyce wyróżniamy atak twardy, kiedy dźwięk rozpoczyna się szybko, np. okrzyk i miękki, kiedy dźwięk rozpoczyna się powoli np. przy delikatnym nuceniu. Patrz też:wybrzmienie.

Beatbox

sztuka rytmicznego wydawania dźwięków za pomocą narządów mowy. Znany także jako human beatbox, beatboxing, perkusja wokalna, czy wokal ekstremalny.

Bemol

znak chromatyczny, który obniża wysokość dźwięku o pół tonu. Graficznie zapisuje się go jako ♭

Cała nuta

Trwa przez jeden cały takt. Jest to kilka pulsów (np. 3 w metrum 3/4) metronomu, w zależności od wybranego metrum. W poniższym przykładzie mamy 1 takt w metrum 4/4. Jak w każdym takcie, i tu mieści się 1 cała nuta.

           1-----------------------------------------------

Canon

patrz: XLR

Charakterystyka mikrofonowa

Sposób w jaki mikrofon zbiera dźwięk. Charakterestyki mikrofonowe posiadają nazwy pochodzące od kształtów jakie przybiera dźwięk umieszczony schematycznie na osi XYZ. Patrz: nerkowa (podobna do nerki), supernerkowa (wydłużona nerka), dookólna (kula), ósemkowa (ósemka położona bokiem).

Chinch

patrz: Phono

Ćwierćnuta

1/4 całej nuty. Trwa jeden puls metronomu, w zależności od ustawionego tempa. W poniższym przykładzie mamy 1 takt w metrum 4/4. Mieszczą się w nim 4 ćwierćnuty.

           1-----------2-----------3-----------4-----------

D/A, Digital/Analogue

Konwersja sygnału cyfrowego (sygnał binarny, zera i jedynki) na analogowy (dźwięk jako napięcia elektryczne). patrz A/D

dB

decybel, jednostka słyszalności dźwięku

Dookólna

(ang. surround) charakterystyka mikrofonowa używana do nagrywania dźwięków dookoła mikrofonu, takimi mikrofonami zbiera się np. orkiestry symfoniczne albo odgłosy natury.

Dźwięki wdechowe

dźwięki przy których tworzy się podciśnienie i wdycha powietrze do środka

Dźwięki wydechowe

dźwięki przy których spręża się i wydycha powietrze na zewnątrz

Efekt zbliżeniowy

wyraźnie słyszalne podbicie basu podczas używania mikrofonu dynamicznego w odległości bliższej niż ok. 3 cm. Trzymanie mikrofonu w tej lub mniejszej odległości od ust powoduje podbicie elementów wokalu, szczególnie głosek wybuchowych.

Ekranowanie

osłona urządzenia, głośnika lub kabla przed zakłóceniami elektromagnetycznymi, które mogą powodować zniekształcenia w sygnale. Jako ekran używana jest często warstwa aluminium lub gęsta metalowa siatka na ściance urządzenia.

Filtr górnoprzepustowy

(ang. HPF, High-Pass Filter) odcina najniższe częstotliwości (ok. 60-80 Hz). Nie zmienia brzmienia, nagrywa wszystkie basy wokali i instrumentów, pomijając przy tym drgania wywołane przez tramwaj za oknem czy stąpanie osoby nagrywanej.

Formaty plików audio

Dane audio zapisane w jednym z formatów. Dzieli się je na formaty stratne, przykładowo: MP3, OGG; oraz bezstratne, np. WAV, AIF, FLAC, Monkey Audio. Te drugie są oczywiście lepszej jakości, ale zajmują często wielokrotnie więcej miejsca na dysku. Czasem MP3 kodowane 320 kbps wystarczy w zupełności do np. wstępnych odsłuchów, czy przesyłania próbek.

Hiperwentylacja

zbyt szybkie dostarczenie tlenu do płuc, co powoduje obniżenie poziomu CO₂ w organizmie. Objawia się podczas serii szybkich oddechów, także np. podczas wyjścia z dusznego pomieszczenia na otwartą przestrzeń. Może powodować zawroty i ból głowy, mrowienie kończyn, a nawet omdlenie. Osoba, która zauważy objawy hiperwentylacji powinna natychmiast uspokoić oddech, usiąść lub położyć się i odczekać chwilę. Nie jest to groźne zjawisko, ale może spowodować upadek i wiążące się z tym obrażenia.

Głoski szczelinowe

powstają, gdy narządy mowy zbliżają się do siebie, przepuszczając powietrze przez powstałą szczelinę. W polskim są to m.in. głoski /c, dz, f, w, sz, rz, ś, ź/, ogólnie wszystkie, przy których nie następuje zatrzymanie powietrza tylko zwężenie otworu przez który ono wylatuje.

Do dźwięków szczelinowych należą sybilanty np. /s, c, sz/, które często przeszkadzają w nagraniach wokalu przez mikrofony czułe na obszarze wysokich częstotliwości. Do naprawy brzmienia takich ścieżek stosuje się deesser, algorytm zmniejszający głośność częstotliwości w okolicach 3 kHz - w zależności od barwy głosu i konkretnych dźwięków - gdzie występują syki. Deesser można znaleźć w wielu wtyczkach (plugins) oraz sprzętowych procesorach dźwięku.

Głoski wybuchowe

powstają, gdy narządy mowy zwierają się, po czym następuje ich nagłe rozwarcie. Przykładem są np. polskie /b, p, d, t, g, k/. Podczas nagrywania wokali trzeba się ich wystrzegać (po to stosujemy tzw. pop-filtry), a w beatboxie to one wzmacniają dźwięki perkusyjne dodając bas spotęgowany efektem zbliżeniowym.

Przykładowe ćwiczenie: zbliż otwartą dłoń do ust i powiedz głośno "Pan Paweł poszedł pod pomnik po popiół" albo "Durniu daj dobry dostęp do domu". Przy praktycznie każdym słowie poczujesz uderzenie powietrza o dłoń.

Gniazdo audio

Złącze nadające lub odbierające sygnał audio w urządzeniu audio, np. mikserze czy odtwarzaczu. Z/do gniazda audio płynie sygnał audio (analogowy lub cyfrowy), bądź napięcie wraz z sygnałem audio (w przypadku wtyków speakon lub XLR z zasilaniem fantomowym). Popularne obecnie standardy gniazd i wtyków audio: jack, XLR, chinch. Gniazda mają zawsze układ żeński (żeby pasował do nich wtyki o układzie 'męskim').

Hihat

jeden z elementów zestawu perkusyjnego; talerz złożony z części górnej i dolnej, które rozsuwamy przez nadepnięcie pedału

Human beatbox

patrz: beatbox

Hz

(Hertz) jednostka częstotliwości. Normalny zakres słyszalności człowieka to 20 - 20000 Hz

Interwał

Odległość pomiędzy dwoma dźwiękami w skali muzycznej. Interwały można zmniejszyć lub powiększyć dodając znaki chromatyczne, które podwyższają (krzyżyki) lub obniżają (bemole) wysokość dźwięku o pół tonu. W takich przypadkach do nazwy interwału dodaje się 'niska' lub 'wysoka', np. tercja niska to tercja, gdzie górny dźwięk obniżono bemolem lub dolny dźwięk podwyższono krzyżykiem. Posłuchaj najczęściej używanych interwałów (nagranie: Mariusz Wróbel).

interwały czyste

Interwały nazywa się od liczby stopni zawartych w interwale, np.

Pryma - dźwięk powtórzony, np. C-C
Sekunda - dwa stopnie, np. C-D
Tercja - trzy stopnie, np. C-E
Kwarta - cztery stopnie, np. C-F
Kwinta - pięć stopni, np. C-G
Seksta - sześć stopni, np. C-A
Septyma - siedem stopni, np. C-H
Oktawa - C-C (ten sam dźwięk następnej oktawy)

Jack

(wym. /dżek/) typ wtyku, jeden z najpopularniejszych na rynku. Występuje w kilku rozmiarach, 2,5 mm (micro jack), 3,5 mm ('mały' jack) i 6,3 mm ('duży' jack). Dwa pierwsze często używane są w urządzeniach codziennego użytku, a ostatni największy w urządzeniach studyjnych. Wyróżnia się 2-pinowe wtyki jack mono (często do podłączania instrumentów 1-kanałowych np. gitary) lub 3-pinowe stereo (podłączanie mikrofonów lub liniowe). Piny są oddzielone plastikowym paseczkiem izolującym i łatwo je policzyć. Na gnieździe wtykowym typu jack powinno być wyraźnie napisane czy jest to wejście symetryczne. Jeśli takiego określenia brakuje, najprawdopodobniej wejście jest niesymetryczne. wtyk jack

Kasownik

znak chromatyczny. Przywraca neutralną (ani podwyższoną, ani obniżoną) wysokość dźwięku. Zapisuje się go graficznie jako ♮

Kardioidalna

patrz: nerkowa

Kompresja

proces zmniejszający dynamikę sygnału. W przypadku audio kompresor podwyższa poziom cichych dźwięków i obniża poziom dźwięków głośnych, wyrównując go na poziomie całego nagrania. Typowy kompresor posiada następujące parametry: poziom kompresji (ratio), próg zadziałania (threshold), atak (attack), wybrzmienie (release), głośność po zadziałaniu (make-up gain).

Kontrola oddechu

manipulowanie wszystkimi wydawanymi dźwiękami tak aby utrzymać optymalną gospodarkę tlenową organizmu. Podczas stosowania wielu dźwięków wydechowych można zneutralizować brak powietrza stosując np. szybkie rytmiczne wdechy. Przy bitach z dużą ilością dźwięków wdechowych należy zastosować co jakiś czas duży wydech, np. przy mocnym basowym akcencie na raz. Przy gwałtownych wymianach wdechu i wydechu należy uważać na hiperwentylację.

Kreska taktowa

Pionowa linia oddzielająca poszczególne takty.

Krzyżyk

Znak chromatyczny, który podwyższa wysokość dźwięku o pół tonu. Graficznie zapisuje się go jako ♯

Łuk dziąsłowy

wystająca lekko część podniebienia twardego, ok. 1cm za zębami górnymi. Jest to miejsce artykulacji dla głosek /t, d, n, r, l/

Mastering

ma za zadanie scalić cały materiał w ramach jednej produkcji (utworu, singla, albumu płytowego) oraz wyeliminować ostatecznie błędy. Do procesów masteringowych należą m.in. kontrola pasma, szerokości bazy stereo, poziomów szczytowych i średnich, eliminacja rezonansów, kompresja i normalizacja nagrania.

Metrum

określa regularny rozkład akcentów w utworze. Metrum organizuje rytm i dzieli całość na mniejsze odcinki zwane taktami. Metrum można podzielić pod względem ilości ćwierćnut w takcie, na parzyste (2/4, 4/4, itp) i nieparzyste (3/4, 5/4, itp).
Do najpopularniejszych podziałów metrycznych należą: 4/4 (przeważająca większość utworów rozrywkowych), 3/4 (walc, czasem muzyka ludowa), 5/4 i 7/4 (najczęściej muzyka etniczna).

Mikrofon dynamiczny

odbiera drgania powietrza (dźwięk) za pomocą specjalnej membrany, która dotyka przetwornika zamieniającego jej wychylenia na sygnał dźwiękowy. Większość mikrofonów scenicznych to nadajniki dynamiczne, ze względu na większą tolerancję na puknięcia, obicia, sprzężenia dźwięku oraz brak potrzeby dodatkowego zasilania.

Mikrofon pojemnościowy

konstrukcja, której bazą jest kapsuła przetwarzająca drgania powietrza na prąd elektryczny. Tego typu mikrofony wymagają zasilania dodatkowego, tzw. fantomowego. Ze względu na niezwykłą czułość stosuje się dodatkowe formy zabezpieczania mikrofonów pojemnościowych. Jedną z nich jest pop-filtr lub owiewka. Mikrofony pojemnościowe są często zawieszane w specjalnych koszykach. Zadaniem tych 'miękkich' uchwytów jest maksymalna izolacja mikrofonu od statywu. Kiedy trącimy statyw lub tupniemy nogą w jego pobliżu, drgania przenoszą się na mikrofon i w nagraniu słychać wyraźne puknięcie. Koszyk mikrofonowy ogranicza te niebezpieczeństwa.

Mikroport

Niewielki nadajnik lub odbiornik używany przy zestawach bezprzewodowych. Umieszczany najczęściej w kieszeni lub przy pasku. Jako nadajnik służy do bezprzewodowego przesyłania sygnału np. z mikrofonu do bazy, jako odbiornik służy do odbioru sygnału np. odsłuchu osobistego i podania go na słuchawki.

Miks

ma na celu takie wyrównanie poziomów poszczególnych ścieżek i sekcji nagrania, aby razem zabrzmiały spójnie. Istnieje wiele zabiegów wykonywanych podczas miksu, do najważniejszych należą: uwypuklenie pasma danego instrumentu, ścięcie pasm niepotrzebnych, rozłożenie ścieżek w panoramie, scalenie grup instrumentów za pomocą efektów przestrzennych (np. delay, reverb) lub wysunięcie danej ścieżki (często wokalu) na pierwszy plan. Podczas miksu następuje też zwiększenie głośności ogólnej nagrania, przy możliwie minimalnej stracie dynamiki.

Nagrywanie jednościeżkowe

Nagrywanie z tzw. 'sumy' miksera, kiedy to wszystkie dźwięki nagrają się w jednym pliku. Takie nagrywanie jest stosowane przy szkicach dźwiękowych, rejestracji live. W warunkach studyjnych nagrywa się raczej wielościeżkowo.

Nagrywanie wielościeżkowe (ang. 'multitrack recording')

Jednoczesna rejestracja kilku źródeł dźwięku, np. gitary, wokalu, basu. Każdy z tych dźwięków zostanie zapisany na oddzielnej ścieżce, umożliwiając przesuwanie ich względem siebie, wyciszanie, regulację poziomów głośności, nakładanie efektów oraz wiele więcej.

Nerkowa

(ang. cardioid) charakterystyka mikrofonowa przypominająca nerkę (a po angielsku serce;), stąd jej nazwa. Zbiera głównie dźwięk z przodu, praktycznie ignorując sygnał z tyłu. Dlatego ma zastosowanie w rejestracji wokali, taką charakterystykę ma np. znany i lubiany Shure SM58. Kiedy odsłuchy sceniczne są skierowane na nas, trzymając mikrofon tyłem do nich praktycznie eliminujemy sprzężenia dźwięku.

Niesymetryczne

(ang. 'unbalanced') połączenie, gdzie sygnał biegnie po jednej linii. Charakteryzuje się większym poziomem szumów i podatnością na zakłócenia niż połączenie symetryczne.

Obwiednia

(ang. envelope). W elektronicznych instrumentach generujących dźwięk obwiednia to przedstawiona graficznie amplituda dźwięku. Elementami obwiedni są najczęściej: atak (ang. attack), amplituda trwania dźwięku (ang. sustain), wybrzmienie końcowe (ang/ release).

Oddech przeponowy

zapewnia dotlenienie całej powierzchni płuc, nie tylko górnej ich części. Przepona bierze czynny udział w oddychaniu, ale wbrew potocznemu nazewnictwu, nie bierze się wdechu przeponą tylko płucami. Płuca mają obieg zamknięty i nie jest możliwe czerpanie powietrza w inny sposób.

Oktawa

Osiem dźwięków w skali muzycznej następujących po sobie (C-D-E-F-G-A-H-C) lub interwał o wielkości ośmiu stopni.

Otwarte gardło

najlepszy układ do klasycznego śpiewania, powoduje lepsze postawienie dźwięku, czystszą barwę oraz, przede wszystkim, nie męczy gardła. Niezbędne do dobrej emisji głosu. O śpiewających w ten sposób mówi się, że mają dźwięk ustawiony 'na maskę'.

Owiewka

gąbka zakładana na mikrofon. Redukuje głoski wybuchowe, sybilanty, a także szumy zewnętrzne, np. oddechy lub podmuchy wiatru. Często używana w mikrofonach reporterskich. W studiu częściej używany jest pop-filtr.

Ósemka

1/8 całej nuty. Trwa pół pulsu metronomu, w zależności od ustawionego tempa. Ósemki zazwyczaj liczy się jako 'i', np. 1-i-2-i-3-i (czyt. raz i, dwa i, trzy i)W poniższym przykładzie mamy 1 takt w metrum 4/4. Mieści się w nim 8 ósemek.

           1-----i-----2-----i-----3-----i-----4-----i-----

Ósemkowa

(ang. figure-8, cosine) charakterystyka mikrofonowa; mikrofonami ósemkowymi nagrywa się w dużej większości boki, przód i tył pozostają ciche. Charakterystyka używana np. do nagrań stereo, gdzie przód zbierany jest oddzielnym mikrofonem o charakterystyce kardioidalnej.

Phono

(chinch) łącze montowane często w domowym sprzęcie audio a także popularne w gramofonach. Problematyczne ze względu na budowę wtyku, gdzie pin sygnałowy dotyka gniazda zanim dotknie go pin uziemienia, dlatego przy podłączaniu sprzętu do wyjścia phono często słyszalne jest głośne puknięcie. Jest to połączenie niesymetryczne, dlatego przy gramofonach konieczne jest dodatkowe uziemienie, aby uniknąć przydźwięku z sieci.

Pin

Jedna 'nóżka' lub 'drucik' we wtyku męskim - przesyła sygnał, zasilanie lub uziemienie. We wtyczce XLR są 3 piny, w midi 5 pinów.

Pitch

wysokość dźwięku. Pojęcie często używane w kontekście gramofonu. Kiedy płytę włączy się szybciej niż z przeznaczoną dla niej prędkością, dźwięki będą krótsze, wyższe i bardziej piskliwe. Jeśli natomiast spowolnimy nagranie, każdy jego element zwolni, będzie brzmiał grubo i niżej, przerwy pomiędzy dźwiękami również się wydłużą. Te zjawisko można łatwo wykorzystać w beatboxowym naśladowaniu ruchów płyty.

Przykład zapisu: /Psh/ wyższy pitch /Pshⁱ/ - dźwięk maksymalnie skracamy, na końcu usta kształtujemy jak przy samogłosce /i/; niższy pitch /P^osh^u/ - dźwięk wydłużamy i pogrubiamy robiąc /p/ z myślą o samogłosce /o/, wydychamy dłużej /sh/ mając w głowie samogłoskę /u/.

Plugin

mini program współpracujący z programem głównym (ang. host). Plugin audio to algorytm zmieniający brzmienie nagrania, wpinany w dowolnym punkcie toru nagraniowego lub edycyjnego. Pluginy mają wiele funkcji i zastosowań, do najpopularniejszych należą: korekcja (eq), kompresja, pogłos (reverb), echo (delay), deesser, czy chorus. Pluginy audio występują najczęściej w standardach VST, AU, RTAS, DX - odpowiadających odpowiednim programom audio.

Pop-filtr

(tzw. pończocha) osłona przeciw-podmuchowa. Redukuje w wokalu głoski wybuchowe, nie zmieniając brzmienia. Chroni kapsułę mikrofonu przed wilgocią - parą wodną i kropelkami śliny z ust wokalisty. Popularnie używany w studiach nagraniowych przy mikrofonach pojemnościowych. W warunkach zewnętrznych pop-filtr zastępuje owiewka.

Półnuta

1/2 całej nuty. W poniższym przykładzie mamy 1 takt w metrum 4/4. Mieszczą się w nim 2 półnuty.

           1-----------------------2-----------------------

Preamp

patrz: przedwzmacniacz

Produkcja

(w beatboxowym kontekście) tworzenie dźwięku, przeważnie złożone z czterech etapów.

ułożenie narządów mowy w pozycji do tworzenia dźwięku.
spięcie mięśni co powoduje sprężenie powietrza (przy dźwiękach wydechowych) lub utworzenie podciśnienia (przy dźwiękach wdechowych)
nagłe rozluźnienie narządów mowy co powoduje wypuszczenie dźwięku
kształtowanie dźwięku przez odpowiednie ułożenie ust, języka lub wprowadzenie niektórych narządów mowy w wibracje

Przykład: /Psh/ 1. stykamy obie wargi 2. sprężamy powietrze 3. wypuszczamy dźwięk 4. kształtujemy usta jak przy polskiej głosce /sz/.

Przepona

cienka warstwa mięśni w kształcie kopuły umieszczonej w dolnej części klatki piersiowej. Jej główna funkcja to poruszanie płuc i zmiana ich objętości. Przepona oddziela przestrzeń płucną od obszaru brzucha gdzie mieszczą się trzewia.

Podczas wdechu przeponowego przepona obniża się, pozwalając płucom zwiększyć objętość i wypychając trzewia do przodu. Wydech przeponowy polega na spięciu przepony, która przesuwa się ku górze, jednocześnie przyciskając płuca do klatki piersiowej, aby wypuściły powietrze zmniejszając swoją objętość. Oddech przeponowy jest najbardziej naturalnym i najgłębszym rodzajem oddechu.

Przesłuchy

zjawisko przenikania dźwięku pomiędzy ścieżkami nagrywanymi jednocześnie. Sytuacja zdarzająca się podczas nagrywania wielościeżkowego - dźwięk głośnego instrumentu nagrywa się również na ścieżce drugiego, co uniemożliwia później np. przesunięcie tych ścieżek wzglęm siebie czy precyzyjną korekcję. Przykładowo, kiedy w jednym pomieszczeniu gra jednocześnie perkusja i gitara akustyczna, obie nagrywane mikrofonami, werbel słychać w nagraniu gitary akustycznej. Tej sytuacji można zapobiec stosując bariery akustyczne, nagrywając w oddzielnym pomieszczeniu (do perkusji często stosuje się tzw. drumroom). Jeśli przesłuchy się zdarzą, można je zmniejszyć odpowiednią korekcją i expanderem/bramką szumów.

Przydźwięk sieciowy, brum

Zakłócenie z sieci energetycznej słyszalne jako buczenie. Brum ma częstotliwość 50 lub 60Hz (w zależności od regionu świata, w Europie 50Hz) i jest połączony z sygnałem audio. Skutek niewłaściwego uziemienia urządzenia lub złego ekranowania kabli. Nie występuje przy wzmacniaczach zasilanych poza siecią (baterie, akumulator).

Rider techniczny

(czyt. 'rajder') Lista sprzętu potrzebnego do zagrania koncertu, przeważnie dostarczana przez wykonawcę (lub managera) organizatorowi imprezy. Na riderze znajduje się wszystko od mikrofonów, kabli, statywów, listew zasilania, aż po stoliki i wodę.

Skala głosu

Zakres dźwięków, uporządkowanych od najniższego do najwyższego, jakie człowiek jest w stanie zaśpiewać swobodnie, w zależności od posiadanych możliwości. Skalę głosu można poszerzać odpowiednimi ćwiczeniami, jednak do granic wyznaczonych przez budowę strun głosowych danej osoby. Przeciętna skala głosu niewyszkolonego to 1,5 oktawy.

SNR, S/N, Signal-to-Noise Ratio

Odstęp sygnału od szumu. Różnica amplitud sygnału użytecznego w stosunku do szumu. Im większa tym lepiej. Stosunek (ang. ratio) 1:1 oznacza, że jest tyle samo sygnału i szumu, czyli bardzo źle. 10:1 to 10 razy więcej sygnału niż szumu w tle - nadal dość kiepsko. Większy szum bierze się z dużych zakłóceń (np. generowanych przez słup energetyczny czy nadajnik sieci komórkowej) w okolicy, słabego ekranowania kabli i urządzeń, oraz budowy samego sprzętu. S/N powyżej 100 dB (czyli moc dźwięku jest 100 000 razy większa niż szumow) występuje w profesjonalnym sprzęcie audio.

S/PDIF

akronim "Sony/Philips Digital InterFace", łącze cyfrowe

Speakon

złącza głośnikowe. Kable z wtyczkami speakon są w stanie przenieść zarówno sygnał jak i zasilanie do głośnika.

Supernerkowa

(ang. supercardioid) charakterystyka mikrofonowa podobna do nerkowej, ale bardziej wydłużona, skupia się stronę przodu, mniej zbierając sygnał z boków mikrofonu. Przydatna na scenie, kiedy wielu muzyków stoi obok siebie, a chcemy zbierać tylko pojedyncze sygnały.

Stopa

jeden z trzech podstawowych elementów zestawu perkusyjnego; bęben basowy. zobac z też: werbel, hihat

Symetryczne

(ang. 'balanced') połączenie, w którym sygnał jest rozdzielany na dwie połówki, z których jedna jest odwracana w fazie. Sygnał łączy się w całość w urządzeniu docelowym. Połączenie symetryczne charakteryzuje się mniejszymi zakłóceniami (szumami) niż połączenie niesymetryczne. Połączenie symetryczne zawsze występuje na kablach XLR.

Tłuczek

popularna nazwa (szczególnie w telewizji) mikrofonu trzymanego w dłoni

Takt

najbardziej podstawowa jednostka rytmiczna. Upraszczając, to jeden loop, pętla rytmu dowolnego instrumentu. Takt jest określany przez tempo oraz metrum. Tak przykładowo może wyglądać takt w metrum 4/4 i tempie 100bpm:

           P           t           P           Psh

Takt jest odzdzielany pionowymi kreskami taktowymi (pomarańczowe na powyższym obrazku).

Tempo

długość trwania jednej ćwierćnuty w takcie (oznaczonej w moim zapisie jako krzyżyk w kółku). Tempo podaje się w bpm czyli beats per minute, ilość uderzeń na minutę. Jeden puls to 1 bpm. Sekundnik zegarka tyka w 60bpm, bo 60 przesunięć wskazówki daje minutę. W takcie 4/4 są 4 pulsy (wskazuje to pierwsza liczba).

Wdech dolnożebrowy

patrz: oddech przeponowy

Werbel

jeden z podstawowych elementów zestawu perkusyjnego; inna nazwa: bęben taktowy. zobacz też: stopa, hihat

Wibracja

polega na wprowadzeniu narządu mowy w wyraźne drgania. Wibrować mogą m.in. wargi, /ppppp/, język np. w głosce /r/, podniebienie miękkie np. przy 'dźwięku płukania gardła' lub arabskim /h/, struny głosowe przy drganiu dowolnej samogłoski np. /eeee/ i przepona, np. przy gwałtownym śmiechu.

Wtyczka

patrz: plugin

Wtyk męski

wtyk z jednym lub więcej pinami wchodzący do gniazda

Wtyk żeński

gniazdo z 'dziurkami' do którego wchodzi wtyk męski

Wybrzmienie

(ang. release) czas, w jakim uruchomione źródło dźwięku (np. szarpnięta struna gitary) produkuje sygnał dźwiękowy. Końcowy element obwiedni

XLR

okrągły wtyk 3-pinowy, zazwyczaj używany we współczesnych mikrofonach i często w głośnikach. Jest to zawsze łącze symetryczne. XLR to łącze mikrofonowe zdolne do przewodzenia napięcia i sygnału audio jednocześnie. W ten sposób trafia do mikrofonów pojemnościowych zasilanie fantomowe. Inna nazwa wtyku XLR to Canon.

Zasilanie fantomowe

(ang. phantom power) zasilanie potrzebne do działania mikrofonu pojemnościowego. Najbardziej popularne natężenie to 48V, choć zdarzają się też 24V, 16V i niższe. Może być dostarczane z baterii lub przez kabel XLR z przedwzmacniacza.

Znaki chromatyczne

symbole w zapisie nutowym, które zmieniają wysokość dźwięku o pół tonu. Do przywracania neutralnej wysokości dźwięku służy znak kasownik. patrz też: krzyżyk i bemol

Wszystkie materiały zawarte w tej i innych wersjach tego dokumentu są wyłączną własnością serwisu ZegarTikTaka.pl i jego autora. Wszelka fachowa pomoc zostanie doceniona, jednak bez wpływu na jakiekolwiek roszczenia finansowe i prawa autorskie.

Słownik jest nieustannie rozbudowywany, jeśli masz propozycję na nowe hasło, sformułuj je w zgrabne treściowo i ortograficznie kilka zdań i wyślij do mnie. Wysłanie oznacza zgodę na publikację w słowniku pojęć beatboxowych i będzie docenione wpisem na tej stronie.